Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością tworzą jedna lub więcej osób, które zwane są wspólnikami. Wielu przedsiębiorców decyduje się na zarejestrowanie sp. z o.o., a to z uwagi na przekonanie, że za zobowiązania odpowiada się jako osoba prawna. Mimo iż odpowiedzialność w spółce z o.o. wspólników jest mocno okrojona, to jednak ciążą na nich pewne zobowiązania wobec wierzycieli spółki.

Spółka z o.o. najczęściej działa poprzez swoje dwa organy. Wewnątrz spółki, kieruje nią zarząd, a na zewnątrz zgromadzenie wspólników. Każdy z tych organów pełni inną funkcję, i na każdym z nich spoczywa różna odpowiedzialność.                

Zarząd i jego członkowie, reprezentują spółkę na zewnątrz, zaciągają zobowiązania, negocjują warunki umów i je podpisują, działają zgodnie z zasadami reprezentacji, określonymi w KSH i odpowiadają za długi spółki.

Wspólnicy, jako faktyczni właściciele spółki bacznie obserwują działania zarządu, a ich rola często ogranicza się do minimalnego angażowania w sprawy spółki, natomiast skupia głównie na liczeniu zysków i strat.

Wspólnicy nie odpowiadają za długi spółki majątkiem prywatnym, no chyba, że zasiadają w zarządzie. Ryzykują jedynie swoim własnym wkładem, a i ten potrafi być znaczny.

Kto odpowiada w spółce z o.o.?

Odpowiedzialność zarządu

Odpowiedzialność wynika z przepisów prawa, tj. art. 299 k.s.h. Członkowie zarządu odpowiadają solidarnie, całym swoim majątkiem, w razie gdy egzekucja przeciw spółce okaże się bezskuteczna. Istnieje możliwość uwolnienia się od tej odpowiedzialności, jednak podkreślić trzeba, że nie jest to łatwe.  Członkowie zarządu odpowiadają także za składanie nieprawdziwych danych o wniesieniu przez wspólników całości wkładów na pokrycie kapitału zakładowego, za dokonywanie na rzecz wspólników nienależnych wypłat, za niewłaściwe, nie zgodne z prawem działania na szkodę spółki.

Odpowiedzialność za zobowiązania spółki ponoszą ci członkowie zarządu, którzy pełnili swoje funkcje w chwili, gdy zaistniały okoliczności skłaniające do ogłoszenia upadłości, i którzy zostali powołani uchwałą, a nie ci, którzy byli  ujawnieni w tym momencie w rejestrze KRS. Zmiany wpisu do KRS stwierdzają jedynie fakty, ale nie zawsze są zgłaszane do rejestru. Pociągnięty do odpowiedzialności członek zarządu, któremu postawiono zarzut sprzecznego z przepisami prawa i umową spółki działania na rzecz spółki, musi wykazać, że dochował wszelkiej staranności, wykonując swoją pracę i realizując cele spółki. Absolutorium, udzielane zarządowi przez zgromadzenie wspólników stanowi potwierdzenie, że działania na rzecz spółki uważa za prawidłowe.

Odpowiedzialność wspólników

Przepisy prawa nie przewidują odpowiedzialności wspólników za długi spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. W przypadku, gdy spółka stanie się nierentowna i niewypłacalna, to nie odpowiadają swoim prywatnym majątkiem. Wszystko to, co  wspólnicy wnieśli aportem do spółki na etapie rejestrowania np. pieniądze, czy nieruchomości, stanowi teraz jej majątek. Tak więc wszelkie wkłady wniesione do spółki, nie są już ich prywatną własnością, tylko własnością spółki i mogą być zlicytowane, na powstałe zobowiązania (długi) wobec wierzycieli spółki.

Prawo przewiduje jednak wyjątki od reguły i w kilku przypadkach obarcza odpowiedzialnością osobistą wspólników:

–  za wyrządzenie zawinionej szkody spółce,

– za przeszacowanie wartości aportu w stosunku do ceny rynkowej,

– za zbycie udziałów wspólnika poprzez darowiznę lub sprzedaż,

– za wniesienie do spółki wadliwego aportu,

– za pobranie nienależnej wypłaty, 

Odpowiedzialność wspólnika zasiadającego w zarządzie

Jak wspomniałam wcześniej, w przypadku gdy wspólnik zasiada w zarządzie spółki, to znaczy jest zarówno właścicielem, jak i prezesem zarządu spółki, w myśl art. 299 KSH ponosi odpowiedzialność za zobowiązania spółki, w razie gdy egzekucja wobec spółki okaże się bezskuteczna.

W małych, rodzinnych spółkach, taka sytuacja jest powszechna i praktycznie nie ma innej możliwości, jednak, aby ograniczyć odpowiedzialność w spółce z o.o., proponuję nie łączyć funkcji wspólnika i członka zarządu.

Podobną odpowiedzialność ponosi wspólnik będący członkiem zarządu w przypadku zobowiązań podatkowych. Przepisy ordynacji podatkowej określają zasady odpowiedzialności członków zarządu z tytułu zobowiązań, których termin ważności upłynął w czasie pełnienia przez nich obowiązków oraz zaległości wynikających z obowiązku zwrotu nadpłaty oraz zwrotu podatku.

W projekcie realizowanym przez KLG Kancelarię Prawną ?My zajmiemy się prawem, ty rozwijaj biznes? doradzamy klientom biznesowym, biorąc pod uwagę ich aktualne potrzeby i możliwości.

Obsługujemy firmy i jednostki z sektora publicznego, wnosząc nasze doświadczenie w procesach inwestycyjnych oraz prawie sprzedaży internetowej.

Doradzamy przy wyborze formy działalności, przy przekształceniach i zmianach struktur firm.

Przygotowujemy dokumentacje do sklepów internetowych.

Artykuł JAKIE SĄ ZASADY ODPOWIEDZIALNOŚCI W SPÓŁCE Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ? pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

Wyobraźmy sobie, że piszemy ważny kontrakt, bazując na podstawowej wiedzy, może własnym doświadczeniu, a może korzystając z doświadczenia internetu, albo kolegi. Przygotowujemy pobieżnie,  w pośpiechu ważny kontrakt.

Początkowo wszystko układa się pomyślnie – zamówienia są realizowane, płatności spływają terminowo, chociaż terminy na podstawie umowie są bardzo długie. Po miesiącu dostawca zaczyna mieć problemy z terminową dostawą. Pojawiają się pierwsze opóźnienia w transporcie.  Odbija się to na finansach i płatnościach. Taka sytuacja może trwać przez kilka miesięcy. Dochodzą opóźnienia w dostawie kolejnych komponentów. Zachwiany jest cały proces produkcji a wypłaty pensji dla pracowników z każdym miesiącem są późniejsze. Zdenerwowani kontrahenci zaczynają nękać telefonami, pojawiają się windykatorzy. Z obawą oczekujemy poczty, potem komorników. Obsługa tych spraw kosztuje niemało.

Wtedy wyciągamy umowę, którą podpisaliśmy w pośpiechu, bazując na podstawowej wiedzy prawnej i doświadczeniu. Jak zły sen pamiętamy wszystkie zapewnienia, że przecież i tak nic się nie wydarzy, a umowa to tylko formalność, bo przecież się dogadamy.

Takie sytuacje się zdarzają, klienci przychodzą do mnie też z takimi sprawami.

To może się wydarzyć, gdy nie zadbamy o stabilną podstawę współpracy i podpiszemy kontrakt, który w żaden sposób nie zabezpiecza firmy.

Dlaczego tak się stało, że firmę dosięgnął kryzys?

Przyczyn jest kilka. Przede wszystkim pośpiech i spowodowany nim brak staranności. Do tego możemy dodać zwyczajny brak czasu zarządu czy właściciela, większe zaangażowanie w projekty sprzedażowe czy niedocenienie kontrahenta i jego rozeznania w sprawach prawnych. Brak przewidywalności  zdarzeń, może zbyt małe doświadczenie – to doprowadziło do przygotowania lakonicznej umowy, która nie zabezpieczała przed takimi sytuacjami jak opóźnienia w dostawach lub płatnościach. Terminy zostały ustalone bez możliwości jakiejkolwiek negocjacji czy przesunięć. Kary jakie zostały przewidziane za opóźnienia w dostawie komponentów były znikome, a procedura ich nałożenia utrudniona. Przez to nie spełniały swojej funkcji dyscyplinującej.

Klienci i dostawcy byli znacznie lepiej zabezpieczeni i za jakiekolwiek opóźnienia naliczali wysokie kary umowne. Wreszcie finalne zerwanie umowy odbyło się po długim okresie wypowiedzenia, co spowodowało pogłębianie się kryzysu. Do tego pracownicy, znający tajemnice procesu produkcji, zaczęli odchodzić do konkurencji.

Czy tego kryzysu można było uniknąć? Czy współpraca mogła ułożyć się pomyślnie, a pomimo nieprzewidzianych sytuacji biznes mógł rozwijać się stabilnie?

Czasami dopiero takie sytuacje skłaniają firmy, aby poszukać pomocy, renegocjować umowy, podejmować restrukturyzację czy poszukiwać układu z wierzycielami prywatnymi i publicznymi.

Celowo przedstawiam taki scenariusz, aby uświadomić i pokazać, że przy prowadzeniu biznesu lub zarządzania firmą minimalna znajomość prawa może okazać się niewystarczająca. W biznesie są sytuacje wymagające spojrzenia szerszego, specjalistycznej wiedzy i doświadczenia prawnego. Zawiłości prawne są złożone, wymagają analizy i dobrego rozeznania we wszystkich przepisach.

Prawo, tak jak i inne obszary działalności wymaga staranności i przewidywalności. Kontrahenta czy przeciwnika nie należy lekceważyć – taka zasada obowiązuje nie tylko przy podpisywaniu umów, także przy negocjacjach i przy składaniu ofert.

Rozpoczynając biznes warto zacząć od stabilnych podstaw. W biznesie stabilną podstawą jest umowa, dzięki której generujemy dochody w firmie czy zwiększamy obroty. Przygotowując tą umowę nie można poprzestać na minimalnej znajomości prawa, nie chroniąc firmy i jej finansów. Znaczenie umów w biznesie jest ogromne.

Często wystarczy audyt i klika z pozoru drobnych zmian w kontrakcie, aby uchronić klienta przed sytuacją kryzysową. Jednak bez uświadomienia, że umowa to gwarancja współpracy z kontrahentami czy pracownikam, biznes nie będzie stabilny. Świadomość znaczenia i roli umowy pozwoli na dobór zabezpieczeń chroniących przed sytuacjami kryzysowymi.

Artykuł Kiedy umowa może zaszkodzić Twojej firmie pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

Istotnymi zmianami są zmiany w prawie podatkowym dotyczące osób fizycznych, jak i osób prawnych. Ustawodawca wprowadził wiele rozwiązań, które usprawniają działanie fiskusa, ale także w niektórych przypadkach są przychylne dla podatnika.

W treści artykułu poruszone zostaną najważniejsze i najbardziej powszechne zmiany w prawie podatkowym, których okres obowiązywania datuje się z początkiem tego roku, tj. roku 2020. Większość z przedsiębiorców korzysta z pomocy biur rachunkowych, więc artykuł ma charakter porządkujący zmiany.

1. Mikrorachunek podatkowy

Najważniejszą kwestią, która wpływa na każdego obywatela jest wprowadzenie mikrorachunku podatkowego. Mikrorachunek podatkowy to indywidualny rachunek podatkowy, który służy do wpłat z tytułu rozliczania podatku PIT, CIT i VAT. Od 1 stycznia 2020 r. podatnicy i pracodawcy płacą PIT, CIT i VAT do urzędu skarbowego za jego pomocą. Rachunek ten jest możliwy do sprawdzenia za pomocą specjalistycznego generatora, który jest aktywny całodobowo lub otrzymają go w Urzędzie Skarbowym. Jedynymi warunkami, które spełnić trzeba, aby uzyskać omawiany nr rachunku jest posiadanie nr PESEL ( w sytuacji nieprowadzenia działalności gospodarczej lub bycia niezarejestrowanym jako płatnik VAT) lub nr NIP ( w sytuacji kiedy prowadzisz działalność gospodarczą lub jesteś podatnikiem VAT, albo jesteś płatnikiem podatków, składek na ubezpieczenie społeczne i / lub zdrowotne).

2. Ulga IP Box

?IP Box? to rozwiązanie będące odpowiedzią na potrzebę wprowadzenia nowych technologii i innowacji. Potrzeba ta sprawiła, że Polska wprowadziła zupełnie nowe ?zachęty podatkowe? z tytułu kwalifikowanych praw własności intelektualnej.

Wprowadzenie nowych zachęt podatkowych miało na celu promowanie wprowadzania na rynek innowacji i nowych technologii. To właśnie ten nowy sposób wsparcia inwestorów przyjął nazwę ?IP Box? i jego celem jest zapewnienie preferencyjnego opodatkowania kwalifikowanych zysków uzyskanych przy komercjalizacji kilku rodzajów kwalifikowanych praw majątkowych. Warto wskazać, że preferencyjna omawiana stawka podatku dochodowego wynosi nie 19%, a 5%!

Co może podlegać uldze podatkowej?

Uldze podatkowej podlegają w szczególności: wszelkiego rodzaju opłaty lub należności wynikające z licencji na kwalifikowane prawa własności intelektualnej, dochody ze sprzedaży kwalifikowanych praw własności intelektualnej, kwalifikowane prawa własności intelektualnej zawarte w cenie sprzedaży produktów lub usług, wszelkie odszkodowania za naruszenie kwalifikowanych praw własności intelektualnej, jeżeli zostało uzyskane w postępowaniu sądowym, w tym postępowaniu sądowym lub arbitrażowym.

Podmioty uprawnione do skorzystania z ulgi IP Box

Z preferencyjnego podatku dochodowego w wysokości 5% (dla dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej) mogą skorzystać podatnicy prowadzący działalność badawczo-rozwojową opodatkowani podatkiem PIT lub CIT, do których należą:

Objęte podatkiem PIT:

– jednoosobowe działalności gospodarcze,

– wspólnicy spółki cywilnej,

– wspólnicy spółki jawnej,

– wspólnicy spółki partnerskiej,

– wspólnicy spółki komandytowej,

– przedsiębiorstwa w spadku;

Objęte podatkiem CIT:

– osoby prawne,

– spółki kapitałowe w organizacji,

– jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, z wyjątkiem przedsiębiorstw w spadku i spółek niemających osobowości prawnej (z pewnymi wyjątkami),

– spółki komandytowo-akcyjne mające siedzibę lub zarząd na terytorium RP,

– podatkowe grupy kapitałowe,

– spółki niemające osobowości prawnej mające siedzibę lub zarząd w innym państwie, jeżeli prawo tego państwa traktuje je jako osoby prawne i podlegają one opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania.

3. Zmiana związana z wystawianiem faktur do paragonów fiskalnych

Aczkolwiek nie jest to zmiana bezpośrednio dotycząca prawa podatkowego , to jest to istotna zmiana,  ze względu na którą od 1 stycznia 2020 r. zmieniono sposób uzyskiwania faktury VAT. Zdecydowanie trudniej jest uzyskać fakturę na zakupione wcześniej towary czy usługi ?na paragon?. Wynika to z faktu, że wystawienie faktury do paragonu jest możliwe tylko wtedy, gdy paragon będzie zawierał NIP nabywcy.
Wprowadzono również sankcję za naruszenie tych zasad ? w przypadku wystawienia faktury do paragonu niezawierającego numeru NIP nabywcy, obydwie strony transakcji będą musiały liczyć się z karami w wysokości nawet 100 % kwoty podatku należnego.

4. Biała lista podatników VAT

Co prawda wykaz ten funkcjonuje od września 2019 roku, lecz jego sankcje funkcjonują od 1 stycznia 2020 roku. Został on wprowadzony, aby pomóc firmom skutecznie i szybko weryfikować kontrahentów. Wykaz zastąpił dotychczas funkcjonujące listy podatników VAT: zarejestrowanych i niezarejestrowanych oraz wykreślonych i przywróconych do rejestru VAT.

Z dniem  1 stycznia 2020 roku, jeśli zapłacona zostanie partnerowi biznesowemu kwota powyżej 15 tys. zł na inny rachunek, niż podany w wykazie (tj. białej liście) konsekwencjami będzie: brak możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu tej kwoty lub części tej kwoty, która została zapłacona na rachunek inny niż podany w wykazie, poniesione zostanie ryzyko odpowiedzialności solidarnej ze swoim kontrahentem za zaległości podatkowe, jeśli nie zapłaci on należnego podatku VAT od transakcji.

Uniknięcie tych sankcji jest możliwe tylko, jeżeli najpóźniej w ciągu 3 dni od zrobienia przelewu na niewłaściwy numer rachunku bankowego poinformowany o tym zostanie naczelnik urzędu skarbowego właściwego dla sprzedawcy.

Dane podatników będą aktualizowane raz dziennie, w każdy dzień roboczy, każdego tygodnia, dlatego należy sprawdzać numer rachunku bankowego swojego kontrahenta tego samego dnia, w którym planowane jest zrealizowanie przelewu.

5. Mechanizm Split payment

Mechanizm ten polega na tym, że płatność za towar lub usługę dokonywana przez nabywcę zostaje rozdzielona na kwotę netto i podatek VAT. Kwota netto trafia na rachunek rozliczeniowy sprzedawcy, a kwota podatku VAT – na jego rachunek VAT.

Kiedy występuje obowiązek stosowania Split payment?: obowiązek ten mają podatnicy podatku VAT, kiedy: sprzedają lub nabywają towary lub usługi “wrażliwe”, czyli towary lub usługi wymienione w załączniku nr 15 do ustawy o podatku od towarów i usług, i jednocześnie, kwota należności ogółem z faktury (tj. wartość brutto całej faktury) przekracza 15 tys. zł.

6. Nowe stawki VAT (tzw. matryca VAT)

Z początkiem kwietnia 2020 roku podatnicy zobowiązani będą do stosowania nowej stawki podatku VAT, będzie to tzw. nowa matryca, czyli wykaz towarów i usług objętych obniżonymi stawkami 8% i 5%.

Klasyfikacja, o której mowa będzie dokonywana na podstawie Nomenklatury Scalonej. Zmiana ta pozwoli na uproszczenie rozliczeń, ponieważ jednakową stawką zostaną objęte całe działy produktów.

Wszelka klasyfikacja usług będzie dalej dokonywana w oparciu o Polską Klasyfikację towarów i usług, ale właściwa dla klasyfikowania usług będzie PKWiU z 2015 r. a nie ta z 2008 r.

7. Zmiany związane z VAT 7 i VAT 7-K

Również z początkiem kwietnia duzi przedsiębiorcy zauważą zmiany w funkcjonowaniu prawa podatkowego, bowiem od 1 kwietnia nie będą składali już deklaracji VAT.

W roku 2020, Mikro, mali i średni przedsiębiorcy przestaną składać deklaracje VAT, czyli zamiast deklaracji VAT za lipiec 2020 r., po raz pierwszy złożą nowe, rozbudowane pliki JPK_VAT. Dzieje się tak, ponieważ zniesienie obowiązku składania deklaracji VAT związane jest z rozwojem i rozbudową plików JPK_VAT. Dotychczasowe deklaracje VAT-7 i VAT-7K zostaną zintegrowane z plikami JPK_VAT, które stanowią informację z prowadzonej przez podatników ewidencji VAT. Podatnicy, którzy obecnie rozliczają się miesięcznie, będą przesyłać rozbudowane pliki JPK_VAT co miesiąc, w dotychczasowym terminie, tj. do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczą.

8. Sposób na zmniejszenie zatorów płatniczych

Od 1 stycznia 2020 r. podatnicy PIT i CIT będą korzystają z tzw. ulgi na złe długi (wcześniej taką możliwość mieli już podatnicy VAT). Pozwala ona wierzycielowi na pomniejszenie podstawy opodatkowania o wartość wierzytelności (zaliczaną do przychodów należnych), jeżeli nie zostanie ona uregulowana lub zbyta w ciągu 90 dni od dnia upływu terminu jej płatności, który jest określony w umowie lub na fakturze (rachunku). Ta zmiana ma pomóc w likwidacji zatorów płatniczych firm i tym samym ułatwić im prowadzenie działalności gospodarczej.

W związku z faktem, iż minęła już połowa I kwartału roku 2020, a co za tym idzie wprowadzone zostało wiele zmian w polskim prawie zapraszamy Państwa do lektury naszego artykułu dotyczącego ogólnych zmian w prawie w roku 2020:

http://blog.klgkancelaria.pl/jakie-zmiany-w-prawie-przyniosl-rok-2020/

Artykuł Zmiany w prawie podatkowym pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

Prawne aspekty zatrudniania cudzoziemców na terenie Rzeczpospolitej Polskiej reguluje szczegółowo Ustawa o cudzoziemcach z dnia 12 grudnia 2013 r. Ustawa znajdzie jednak zastosowanie w szczególności do pobytu oraz zatrudniania cudzoziemców spoza Unii Europejskiej. Oczywiście obywatele państw członkowskich UE, nie będący obywatelami polskimi to w rozumieniu ustawy również cudzoziemcy, jednak ich pobyt oraz praca w Polsce odbywa się na nieco odmiennych zasadach, ustanowionych na mocy ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin oraz ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Poniżej wskazujemy i omawiamy zasady zatrudniania cudzoziemców zarówno z Unii Europejskiej jak i spoza niej.

1. ZATRUDNIANIE CUDZOZIEMCÓW SPOZA UE

Zezwolenie na pobyt

Obywatel państwa spoza Unii Europejskiej chcąc przebywać (z zamiarem dłuższego pobytu) na terenie Rzeczpospolitej Polskiej powinien dysponować zezwoleniem na pobyt stały lub zezwoleniem na pobyt rezydenta długoterminowego UE.

Decyzja zezwalająca na pobyt stały jest wydawana na czas nieoznaczony, natomiast sama karta pobytu stałego ważna jest przez czas określony. Na podstawie zezwolenia na pobyt stały w RP cudzoziemcy mogą podjąć pracę jedynie na terenie Polski.

Zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE również uprawnia do stałego pobytu w Polsce. Jest ono wydawane bezterminowo, jednak karta pobytu ważna jest przez okres 5 lat. Analogicznie do zezwolenia na pobyt stały cudzoziemiec na mocy zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE nie ma prawa podejmować pracy w kraju innymi niż Polska.

Wyżej wskazane zezwolenia wydawane są niezależnie od istnienia stosunku pracy i regulują jedynie sam pobyt cudzoziemca na terenie RP.

Cudzoziemiec, który dysponuje zezwoleniem na pobyt stały lub pobyt rezydenta długoterminowego UE może bez przeszkód oraz konieczności posiadania dodatkowych dokumentów podjąć i wykonywać pracę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.

Zezwolenie na pobyt czasowy i pracę

W przypadku chęci zatrudnienia cudzoziemca, którego podstawą pobytu będzie praca – musi on posiadać zezwolenie na pobyt czasowy i pracę. W przypadku zezwolenia na pobyt czasowy i pracę wydana karta pobytu poświadcza prawo  cudzoziemca do podjęcia w Polsce pracy na rzecz konkretnego pracodawcy i na warunkach wskazanych w decyzji o udzieleniu zezwolenia.

Zezwolenie na pobyt czasowy i pracę  jest wydawane maksymalnie na 3 lata. Okres ważności zezwolenia na pobyt i pracę może być jednak krótszy. Zazwyczaj okres, na który wydawane jest zezwolenie na pobyt i pracę zależy od przedstawionych przez cudzoziemca dokumentów, w szczególności okresu zatrudnienia wskazanego w umowie o pracę.

Zezwolenie na pracę

Cudzoziemcy przebywający w Polsce na podstawie wizy lub zezwolenia na pobyt czasowy (niezależnie od stosunku pracy) mogą podjąć pracę jedynie po uzyskaniu zezwolenia na pracę.

W treści zezwolenia wskazany jest podmiot powierzający wykonywanie pracy cudzoziemcowi oraz stanowisko lub rodzaj pracy, którą cudzoziemiec ma wykonywać. Praca jest więc legalna tylko wówczas, gdy cudzoziemiec wykonuje pracę wskazaną w zezwoleniu. Chcąc zmienić miejsce zatrudnienia cudzoziemiec co do zasady musi uzyskać nowe zezwolenie.

Zezwolenie jest ważne przez okres, na który zostało wydane. Termin ważności zezwolenia jest umieszczony na dokumencie.

Wyjątki

Obywatele Armenii, Białorusi, Gruzji, Mołdawii, Rosji i Ukrainy mogą pracować w Polsce bez konieczności posiadania zezwolenia na pracę przez okres nie przekraczający 6 miesięcy w ciągu kolejnych 12 miesięcy na podstawie oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi. Oświadczenie takie, ze względu na okres ważności dotyczy tzw. pracy sezonowej i jest wpisywane do ewidencji oświadczeń przez powiatowy urząd pracy właściwy ze względu na siedzibę lub miejsce stałego pobytu pracodawcy.

Zawieranie umów

Cudzoziemiec chcąc podjąć w Polsce pracę legalnie może być zatrudniony na umowę o pracę lub na podstawie umowy cywilnoprawnej. Poniżej przedstawiamy wymogi dotyczące formy umowy w zależności od podstawy pobytu czy też świadczenia pracy.

Kontrola legalności zatrudnienia

Cudzoziemiec wykonuje pracę na terenie RP nielegalnie gdy:

• nie posiada ważnej wizy lub innego dokumentu uprawniającego go do pobytu w Polsce;
• jego podstawa pobytu w Polsce nie uprawnia do wykonywania pracy;
• wykonuje pracę bez zezwolenia, w wypadkach gdy jest ono wymagane;
• wykonuje pracę na innych warunkach lub na innym stanowisku niż określone w zezwoleniu na pracę;
• nie zawarł wymaganych umów o pracę albo umów cywilnoprawnych.

Do przeprowadzenia kontroli legalności zatrudnienia uprawniona jest Straż Graniczna (kontrola legalności zatrudnienia oraz prowadzenia przez cudzoziemców działalności gospodarczej) oraz Państwowa Inspekcja Pracy (kontrola stosunków pracowniczych).

2. ZATRUDNIANIE CUDZOZIEMCÓW Z UE

 Zasada swobodnego przepływu pracowników

Posiadanie obywatelstwa kraju Unii Europejskiej niesie za sobą liczne przywileje w kontekście przepływu pracowników do innych państw UE. Zasada swobodnego przepływu pracowników sformułowana w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej gwarantuje możliwości:

• poszukiwania pracy w innym państwie członkowskim,
• podejmowania pracy w innym państwie członkowskim bez konieczności uzyskania pozwolenia na pracę,
• zamieszkania w innym państwie członkowskim ze względu na pracę,
• pozostania w innym państwie członkowskim nawet po zakończeniu stosunku pracy, o ile spełnione są warunki określone prawem UE,
• traktowania na równi z obywatelami danego państwa członkowskiego w zakresie dostępu do zatrudnienia, warunków pracy oraz przywilejów socjalnych i podatkowych.

Tę problematykę szczegółowo reguluje ustawa z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin. Jeżeli pobyt cudzoziemca w Polsce trwa dłużej niż trzy miesiące ma on obowiązek zarejestrowania się u wojewody właściwego ze względu na miejsce swojego pobytu, który wydaje mu stosowne zaświadczenie.

Wyżej wskazane zasady stosuje się także do cudzoziemców będących obywatelami państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego (dodatkowo Norwegii, Islandii i Liechtensteinu) oraz Szwajcarii.

Praca cudzoziemców z UE w Polsce

Aktem regulującym zatrudnianie cudzoziemców jest ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z jej przepisami, cudzoziemiec będący obywatelem UE, obywatelem państwa z EOG albo obywatelem państwa, które zawarło stosowną umowę z UE i jej członkami jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Polski.

Oznacza to, że pracodawca nie musi dopełniać dodatkowych formalności związanych z jego zatrudnieniem ? wystarczą te, które związane są z zatrudnieniem obywatela polskiego (zawarte w Kodeksie pracy czy też przepisach o ubezpieczeniach społecznych). W szczególności nie jest konieczne uzyskanie zezwolenia na pracę, które dotyczy innych grup cudzoziemców.

Artykuł Zatrudnianie cudzoziemców pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

Jakie są konsekwencje dla pracodawcy w związku z prowadzeniem rutynowych kontroli trzeźwości pracowników?

W świetle obowiązującego art.17 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi pracodawcy nie mogą samodzielnie prowadzić kontroli stanu trzeźwości pracowników, a takie kontrole naruszają prawa pracownika.

Temat ten nie jest jednak tak oczywisty, jednak ważny i istotny w procesie świadczenia pracy, a zwłaszcza kontroli bezpieczeństwa, wyjaśnię więc, na czym ta nowelizacja polega zarówno w kontekście RODO, jak i innych przepisów.

Dlaczego dzisiaj ten temat nabrał takiego znaczenia?

Dodany art. 22^1b Kodeksu pracy, który obowiązuje od 4 maja 2019 r., tj. od dnia wejścia w życie ustawy dostosowującej polskie przepisy do RODO –  określa, że tzw. dane szczególnych kategorii, w tym o zdrowiu, pracodawca może przetwarzać, gdy pracownik bądź kandydat do pracy wyrazi na to zgodę i z własnej inicjatywy przekaże takie dane. Łatwo zauważyć, że artykuł ten pozornie nie ma żadnego związku z badaniem trzeźwości przez pracodawcę, dlatego pojawił się problem wymagający dodatkowych konsultacji.

Jakie warunki muszą być spełnione, aby kontrola trzeźwości była prawidłowa?

Obecnie (na dzień 27 czerwca 2019 r. ) UODO przyjęło stanowisko, że pracodawca może sprawdzać stan trzeźwości swoich pracowników tylko i wyłącznie, kiedy zostaną spełnione dwie przesłanki ku temu, którymi są:

• badanie odbywa się na żądanie kierownika zakładu pracy, osoby przez niego upoważnionej lub pracownika, co do którego zachodzi uzasadnione podejrzenie, że spożywał alkohol w czasie pracy lub stawił się do niej w stanie po użyciu alkoholu;
• badanie stanu trzeźwości pracownika przeprowadza uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego (np. policja), zaś zabiegu pobrania krwi dokonuje osoba posiadająca odpowiednie kwalifikacje zawodowe, co ma zapewnić wiarygodność wyniku badania.

Natomiast w świetle art. 17 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, kiedy zachodzi uzasadnione podejrzenie, że pracownik przyszedł do pracy w stanie nietrzeźwości, to kierownik zakładu pracy lub osoba przez niego upoważniona ma obowiązek związany z niedopuszczeniem takiej osoby do wykonywania pracy. W takim przypadku kierownik już nie musi wzywać policji, gdyż samo takie podejrzenie, że pracownik jest nietrzeźwy, wpływa na niedopuszczenie go do pracy.

Ważne i istotne jest, że to pracownik może w odpowiedzi na taki zarzut wyrazić chęć na badanie trzeźwości, żeby rozwiać ewentualne podejrzenia.

Podsumowując, to zagadnienie można postawić wniosek, iż w świetle obecnych przepisów pracodawca nie ma prawa na wyrywkowe badanie trzeźwości pracownika, nawet jeżeli to tłumaczy względami bezpieczeństwa wykonywanego zawodu. UODO zajęło również stanowisko, że nie można traktować badania trzeźwości pracowników jako formy monitorowania pracy pracowników, o której mowa w art. 22 (3) § 4 Kodeksu pracy, działania niezbędnego dla zapewnienia ogółowi pracowników bezpiecznych lub higienicznych warunków pracy czy też poszukiwać usprawiedliwienia ze względu na uzasadniony interes pracodawcy.

Prowadzisz biznes, potrzebujesz wsparcia lub pomocy – skontaktuj się z nami 32 307 00 45 – znajdziemy skuteczne rozwiązanie.

Artykuł Jakie muszą być spełnione warunki, aby pracodawca mógł poddać badaniu stan trzeźwości pracownika? pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

1 stycznia 2019 r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie dokumentacji pracowniczej. Do najważniejszych zmian wprowadzonych tym rozporządzeniem zalicza się przede wszystkim skrócenie okresu przechowywania dokumentacji pracowniczej, możliwość jej prowadzenia w formie elektronicznej oraz wyodrębnienie nowej części ?D? w aktach osobowych pracownika.

Termin przechowywania akt osobowych

Obowiązujący do tej pory 50-letni okres przechowywania akt osobowych uległ skróceniu do lat 10 w odniesieniu do pracowników zatrudnionych od 1 stycznia 2019 r., a w przypadku osób zatrudnionych od 1 stycznia 1999 r. do 31 grudnia 2018 r. nadal wynosi 50 lat, ale może również ulec skróceniu do lat 10 pod warunkiem złożenia w ZUS tzw. raportu informacyjnego (zestawienia informacji dotyczących ubezpieczonego).

Co to oznacza w praktyce?

Skrócenie okresu przechowywania akt osobowych pracowników zatrudnionych przed 1 stycznia 1999 r. jest niemożliwe, gdyż pracodawca nie może złożyć raportu informacyjnego – okres przechowywania dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akt osobowych takiego pracownika zawsze będzie wynosił 50 lat od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.

Co się zmieniło w aktach osobowych?

Akta osobowe pracownika składają się z 4 części, a nie jak do tej pory z 3 i obejmują:

• w części A – oświadczenia lub dokumenty dotyczące danych osobowych, zgromadzone w związku z ubieganiem się o zatrudnienie, a także skierowania na badania lekarskie i orzeczenia lekarskie dotyczące wstępnych, okresowych i kontrolnych badań lekarskich
• w części B – oświadczenia lub dokumenty dotyczące nawiązania stosunku pracy oraz przebiegu zatrudnienia pracownika
• w części C – oświadczenia lub dokumenty związane z rozwiązaniem albo wygaśnięciem stosunku pracy
• w części D – odpis zawiadomienia o ukaraniu oraz inne dokumenty związane z ponoszeniem przez pracownika odpowiedzialności porządkowej lub odpowiedzialności określonej w odrębnych przepisach, które przewidują zatarcie kary po upływie określonego czasu.

Wyodrębnienie nowej części D ma na celu ułatwienie usuwania z akt informacji o ukaraniu po zatarciu się kary.

Dodatkowa dokumentacja

Na pracodawcę nałożono nowe obowiązki związane z gromadzeniem dodatkowej dokumentacji m.in.  oświadczeń pracownika o zapoznaniu się z tajemnicą przedsiębiorstwa, skierowań na badania lekarskie (wstępne, kontrolne i okresowe), wniosków urlopowych, ewidencji czasu pracy wraz z godziną rozpoczęcia i zakończenia pracy.

Forma elektroniczna

Znowelizowany Kodeks pracy (art. 94 pkt 9a) umożliwia pracodawcy prowadzenie i przechowywanie dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akt osobowych pracownika w wybranej przez siebie postaci ? papierowej lub elektronicznej. Rozporządzenie precyzuje warunki prowadzenia i przechowywania dokumentacji w formie elektronicznej określając wymagania, jakie musi spełniać system teleinformatyczny służący do przechowywania dokumentacji oraz sposoby jej zabezpieczenia.

Zmiany te oznaczają uproszczenie w zakresie archiwizacji dokumentacji pracowniczej i realizacji obowiązków pracodawcy w zakresie ochrony danych osobowych. Niedogodnością dla pracodawcy jest zachowanie dualizmu w zakresie długości przechowywania akt pracowniczych, co będzie miało znaczenie w rejestrach czynności przetwarzania oraz przy wypełnianiu obowiązku informacyjnego.

Artykuł Nowe zasady prowadzenia dokumentacji pracowniczej a obowiązki wynikające z RODO pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

Z dniem 1 stycznia 2019r. powstał dla pracodawcy obowiązek wypłaty wynagrodzenia na rachunek bankowy pracownika. Stan prawny sprzed wejścia w życie zmiany wskazywał, że zasadą jest wypłata wynagrodzenia do rąk pracownika, chyba że złoży on pisemne oświadczenie o chęci otrzymywania wynagrodzenia na rachunek bankowy i ten rachunek wskaże. W aktualnym stanie prawnym jednak zasadę stanowi wypłata wynagrodzenia na konto, a dopiero odpowiedni wniosek w formie pisemnej lub elektronicznej spowoduje wypłatę wynagrodzenia do rąk własnych.

Z początkiem roku skróceniu uległ termin przechowywania dokumentacji pracowniczej przewidziany przez przepisy Kodeksu pracy. Zgodnie z art. 94 pkt 9b) Kodeksu pracy pracodawca ma obowiązek przechowywać dokumentację pracowniczą w sposób gwarantujący zachowanie jej poufności, integralności, kompletności oraz dostępności, w warunkach niegrożących uszkodzeniem lub zniszczeniem przez okres zatrudnienia, a także przez okres 10 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym stosunek pracy uległ rozwiązaniu lub wygasł, chyba że odrębne przepisy przewidują dłuższy okres przechowywania dokumentacji pracowniczej. W poprzednim stanie prawnym okres ten wynosił 50 lat. Należy podkreślić, ze powyższa norma nie ma zastosowania do pracowników zatrudnionych przed 1 stycznia 1999r.

Od 1 stycznia 2019 roku, w związku ze skróceniem czasu przechowywania akt pracowniczych, wydanie pracownikowi świadectwa pracy w związku z rozwiązaniem stosunku pracowniczego będzie wiązało się z dodatkowymi obowiązkami informacyjnymi dla pracodawcy. Zmiany przewiduje nowe brzmienie art. 94(6) Kodeksu pracy, który stanowi, że w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracodawca wraz ze świadectwem pracy wydaje pracownikowi w postaci papierowej lub elektronicznej informację o:
1) okresie przechowywania dokumentacji pracowniczej;
2) możliwości odbioru przez pracownika dokumentacji pracowniczej do końca miesiąca kalendarzowego następującego po upływie okresu przechowywania dokumentacji pracowniczej;
3) zniszczeniu dokumentacji pracowniczej w przypadku jej nieodebrania.

Początek roku przyniósł również zasadniczą zmianę w ustawie o związkach zawodowych, a mianowicie rozszerzenie kręgu osób uprawnionych do przystąpienia w jego szeregi. Od 1 stycznia 2019r. taką możliwość ma każda osoba wykonująca pracę zarobkową, tj. zgodnie z art. 11 pkt 1 ustawy o związkach zawodowych pracownik lub osoba świadcząca prace za wynagrodzeniem na podstawie innej niż stosunek pracy, czyli również osoby samozatrudnione lub związane umową zlecenia czy tez umową o dzieło.

W zakresie ustalania reprezentatywności związków zmianie uległy dotychczas obowiązujące progi procentowe. W przypadku ponadzakładowej organizacji związkowej – zwiększono granicę reprezentatywności z 10 % do 15 % ogółu osób wykonujących pracę zarobkową objętych zakresem działania statutu danej organizacji, nie mniej jednak niż 10 tys. osób wykonujących pracę zarobkową, natomiast w odniesieniu do organizacji będących częścią Rady Dialogu Społecznego oraz ich organizacji członkowskich ? zwiększono próg z 7 do 8 %.

Znacznie rozszerzona została klauzula równego traktowania wyrażona w treści art. 3 ustawy. Doprecyzowano zakaz dyskryminacji w zatrudnieniu z powodu przynależności do związku zawodowego lub pozostawania poza nim albo wykonywania funkcji związkowej, którego skutkiem jest w szczególności:
1) odmowa nawiązania lub rozwiązanie stosunku prawnego,
2) niekorzystne ukształtowanie wynagrodzenia za pracę zarobkową lub innych warunków zatrudnienia albo pominięcie przy awansowaniu lub przyznawaniu innych świadczeń związanych z pracą zarobkową,
3) pominięcie przy typowaniu do udziału w szkoleniach podnoszących kwalifikacje zawodowe.

Zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym do końca 2018r. odpłatne zbycie odziedziczonej nieruchomości przed upływem 5 lat od dnia śmierci spadkodawcy powodowało dla spadkobiercy obowiązek zapłaty podatku dochodowego na rzecz Skarbu Państwa. Na mocy dodanego do art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustępu 5, w przypadku nabycia nieruchomości w drodze spadku ww. 5-letni okres liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie tej nieruchomości lub nabycie prawa majątkowego przez spadkodawcę. Wobec powyższego odpłatne zbycie odziedziczonej nieruchomości po upływie tego terminu nie stanowi dochodu w rozumieniu ustawy, a co się z tym wiąże – nie podlega opodatkowaniu.

Od 1 stycznia 2019r. zmianie uległ art. 25 ust. 1 i 1a Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Modyfikacji uległa wysokość opłaty od skargi na czynności komornika. Aktualny stan prawny przewiduje, że będzie ona wynosiła 50,00 zł, a nie jak wcześniej ? 100,00 zł.

1 stycznia 2019 r. zgodnie z ustawą o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego (?) z dnia 20 lipca 2018 r. użytkowanie wieczyste gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi lub też mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne. Realizacja przekształcenia wymaga uiszczenia odpowiedniej opłaty na rzecz dotychczasowego właściciela gruntu. Wysokość opłaty równa jest dotychczasowej opłacie rocznej z tytułu użytkowania wieczystego  i winna być uiszczana przez okres 20 lat od dnia przekształcenia.

W przypadku wniesienia opłaty jednorazowej za przekształcenie gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa, osobom fizycznym będącym właścicielami budynków mieszkalnych jednorodzinnych lub lokali mieszkalnych lub spółdzielniom mieszkaniowym przysługuje bonifikata od tej opłaty stanowiąca wartość procentową od 60% do 10% w zależności od czasu jaki upłynie od przekształcenia do uiszczenia opłaty.

KAROLINA BUTRYN

SPECJALISTA DS. PRAWNYCH

PRAWNIK

Artykuł Zmiany w prawie od 1 stycznia 2019 r. pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

Dotychczas śmierć przedsiębiorcy oznaczała w gruncie rzeczy zakończenie działalności gospodarczej wraz ze wszystkim tego konsekwencjami wynikającymi powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Byt prawny jednoosobowej działalności gospodarczej, jako ściśle związanej osobą przedsiębiorcy, ustawał wraz z jego śmiercią. Działalność była automatycznie wykreślana z ewidencji. Wiązały się z tym problemy, które w znaczący sposób utrudniały kontynuację działalności przedsiębiorstwa.

Zgodnie z danymi zgromadzonymi przez Radę Ministrów w związku z opracowaniem założeń Ustawy do CEIDG wpisanych jest ponad 80 tys. osób, które przekroczyły 65 rok życia. Problemy prawne jakie powstają po śmierci jedynej osoby uprawnionej do zarządzania przedsiębiorstwem stanowią ratio legis nowej regulacji.

Koncepcja ciągłości przedsiębiorstwa opiera się na przewidzianej w treści nowej ustawy możliwości ustanowienia zarządcy sukcesyjnego, który po śmierci przedsiębiorcy sprawuje zarząd nad przedsiębiorstwem w spadku. Ustawa daje możliwość zabezpieczenia prosperującej działalności gospodarczej przed wykreśleniem z ewidencji.

Ustanowienie zarządcy sukcesyjnego

Ustanowienie zarządu sukcesyjnego może nastąpić zarówno za życia przedsiębiorcy jak i już po jego śmierci. Następuje ono w drodze powołania zarządcy wraz z koniecznością wyrażenia przez niego zgody na sprawowanie zarządu oraz dokonania wpisu zarządcy sukcesyjnego do CEIDG.

Istotnym jest, że uprawnienie do powołania zarządcy sukcesyjnego po śmierci przedsiębiorcy wygasa z upływem 2 miesięcy od dnia śmierci przedsiębiorcy.

Kompetencje zarządcy sukcesyjnego

Zarządca sukcesyjny wykonuje prawa i obowiązki zmarłego przedsiębiorcy wynikające z wykonywanej przez niego działalności, a także prawa i obowiązki wynikające z prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku. Warto wskazać, że zarządca sukcesyjny działa w imieniu własnym, lecz na rachunek właściciela przedsiębiorstwa w spadku.

Czynności zwykłego zarządu przedsiębiorstwem zarządca sukcesyjny podejmuje samodzielnie. W przypadku czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu może natomiast dokonać za zgodą wszystkich właścicieli przedsiębiorstwa, a w braku takiej zgody ? za zezwoleniem sądu.

Wejście w życie

Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, za wyjątkiem art. 30 dotyczącego umów zawartych przez przedsiębiorcę w zakresie jego działalności, który wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, a także art. 122 odnoszącego się do wykonywania dystrybucji ubezpieczeń, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2018 r.

Co do zasady Ustawę stosuje się, jeżeli śmierć przedsiębiorcy nastąpiła po dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie uchwalonej ustawy. Oczywiście istnieją wyjątki pozwalające na stosowanie Ustawy również w odmiennych okolicznościach faktycznych i prawnych.

Karolina Butryn

Specjalista ds. prawnych

Prawnik

Artykuł Zarząd sukcesyjny przedsiębiorstwem osoby fizycznej – jakie zmiany wprowadza nowa ustawa? pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.

Wiadomym jest, że osoby prowadzące firmy w formie działalności gospodarczej pozostające w związku małżeńskim chcą zabezpieczyć majątek wspólny w taki sposób, aby z jednej strony zagwarantować udział małżonka w tym majątku, a z drugiej ograniczyć wystąpienie skutków ryzyka gospodarczego. Jedną z form takiego zabezpieczenia jest instytucja umów powierniczych.

Co oznacza umowa powiernicza?

W polskim porządku prawnym nie ma wyodrębnionej umowy powierniczej. Jest to przykład tak zwanej umowy nienazwanej, która swoją istotą przypomina umowę zlecenia i do której, na zasadzie art. 750 k.c., stosuje się odpowiednio przepisy o umowie zlecenia. Powiernictwo oznacza relację prawną, w której właściciel majątku powierza go innej osobie (powiernikowi) w celu przechowania go lub zarządzania nim w swoim imieniu, ale na rzecz powierzającego. Powiernik staje się w ten sposób zarządcą majątku przekazanego pod opiekę.

Istotą umowy powierniczej jest zobowiązanie powiernika do świadczenia określonych usług czy interesów powierzającego, który w tym celu dokonuje na jego rzecz przysporzenia majątkowego ? czyli przenosi na niego określone składniki majątkowe.

Powiernikowi może być przekazane prawo własności do określonego majątku w ściśle określonym celu zarządzania. Stosowaną formą zabezpieczenia jest również taka formuła, że powiernikowi zostaje przekazany określony składnik majątkowy do zarządzania nim w swoim imieniu. Lub też kontrakt zawarty w ten sposób, że określony składnik majątkowy zostanie przekazany powiernikowi w przypadku wystąpienia z góry przewidzianej i wskazanej sytuacji (tzw. warunek rozwiązujący).

W jakich sytuacjach prawnych taka konstrukcja znajdzie zastosowanie?

Często takie umowy powiernicze wykorzystujemy do zabezpieczeń pożyczek czy przy przelewach wierzytelności. Mogą też służyć do zabezpieczeń działań tzw. cichego wspólnika w spółkach. Jest to tzw. powiernictwo udziałowe, które polega na tym, że powiernik działa w spółce na rzecz powierzającego (osoby, która chce pozostać anonimowa) i wszystkie czynności wykonuje na jego rachunek. Powiernik widnieje w aktach rejestrowych spółki jako wspólnik, (to on jest formalnie właścicielem udziałów) oraz występuje wobec pozostałych wspólników czy zarządu. Jednakże przysługujące mu prawa z udziałów powiernik wykonuje w taki sposób, jaki został ustalony w umowie powierniczej.

Ochrona praw do majątku wspólnego małżonków

Klasyczny przykładem zastosowania umowy powierniczej jest ochrona praw do majątku wspólnego małżonków. Małżonkowie pozostający we wspólności ustawowej muszą się liczyć z tym, że wierzyciele małżonka, który prowadzi firmę, będą mogli zaspokoić się z majątku wspólnego. Zasadą jest bowiem, że z chwilą zawarcia małżeństwa między małżonkami powstaje ustrój wspólności ustawowej. Małżonkowie mogą jednak przed zawarciem związku  lub w trakcie trwania małżeństwa sporządzić umowę, której mocą obowiązywać ich będzie rozdzielność majątkowa. Umowa powiernicza chroni prawa majątkowe małżonków w wyniku powstania rozdzielności majątkowej przed pokrzywdzeniem.

Dlaczego tak się dzieje? Uzasadnieniem może być majątek wykorzystywany do działalności gospodarczej, obciążony hipoteką czy innym zabezpieczeniem. Zawarcie umowy powierniczej chroni pozycję małżonka przekazującego wspólne składniki majątkowe do działalności gospodarczej prowadzonej przez jednego z nich. Umowa powiernicza służy również zabezpieczaniu poczynań inwestycyjnych. Ochrona prawna majątku wspólnego małżonków uzależniona jest od tego, który z małżonków zaciągnął zobowiązanie.

Niezwykle istotnym jest takie uregulowanie treści umowy powierniczej, aby pozycja prawna fiducjanta (powiernika) była chroniona w jak najszerszym stopniu. Najskuteczniejszym środkiem zabezpieczenia interesów powierzającego jest zawieranie umów powierniczych z osobami, co do których możemy mieć pełne zaufanie.

Niewątpliwą zaletą tej konstrukcji prawnej jest jej elastyczność oraz różnorodność możliwych zastosowań powoduje. Powoduje to, że  powiernictwo pełni niezwykle istotną rolę gospodarczą.

Artykuł Stosunek powierniczy jako forma zabezpieczenia roszczeń pochodzi z serwisu KLG Kancelaria.